เลขนี้ตามมานาน งวดนี้ต้องมาแล้ว! หลุมพราง “Gambler’s Fallacy” เมื่อผลลัพธ์ ‘ครั้งนี้’ ไม่ขึ้นกับ ‘ครั้งก่อน’

เคยมั้ย เวลาหุ้นตกติดกันหลายวัน
จะคันไม้คันมืออยากจะช้อนซื้อ..
คิดว่ามักตกมาหลายวันแล้ว น่าจะรีบาวด์กลับขึ้นมาบ้าง

เคยมั้ย เวลาเล่นหวย ชอบซื้อแต่เลขชุดเดิมๆ
เชื่อว่า มันจะต้องมาในงวดนี้แน่ๆ

อาการแบบนี้ไม่ใช่เรื่องแปลก!!!
นักจิตวิทยา เรียกมันว่า... Gambler's Fallacy หรือ ความหลงผิดของนักพนัน

แล้วมันคืออะไรล่ะ?

ความหลงผิดของนักพนัน เกิดขึ้นจากความเชื่อผิดๆ ที่คิดว่า ความเป็นไปได้ของเหตุการณ์หนึ่ง อาจเกิดจากอิทธิพลของเหตุการณ์ในอดีต

ทั้งๆที่เหตุการณ์เหล่านั้น ไม่ได้มีความเกี่ยวข้องกันแม้แต่น้อย

ยกตัวอย่างง่ายๆ เหมือน กับการโยนเหรียญ
ผล มี 2 แบบ คือ ออกหัว กับ ออกก้อย

หากผลออกมา เป็น หัวบ้าง ก้อยบ้าง ก็เข้าใจได้

แต่บางครั้ง หากมันออกหัวติดๆ กันหลายครั้ง
เราจะเริ่มคิดไปเองว่า เดี๋ยวผลจะต้องเกิดอีกแบบ

รอบต่อไปจะออกเป็นก้อย ทั้งๆ ที่ โอกาสออกหัว กับ ออกก้อย มีเท่ากัน คือ 50 : 50 ไม่ว่าครั้งก่อนหน้าจะออกผลอะไรก็ตาม

ว่ากันว่า ความหลงผิดดังกล่าว เกิดจากความเชื่อของคนที่คิดว่า หากมีประสบการณ์มาก่อน ย่อมเกิดการเรียนรู้จากความผิดพลาดครั้งก่อน เมื่อนำมาใช้เป็นบทเรียน จะช่วยเพิ่มโอกาสแห่งชัยชนะ ทำกำไร หรือ ได้เงินมากขึ้น

มีเหตุการณ์สุดคลาสสิกที่ใช้อธิบายปรากฏการณ์นี้ได้..

ย้อนกลับไป 18 สิงหาคมปี 1913 ณ บ่อนคาสิโนแห่งมอนติ คาร์โล ลาสเวกัส สหรัฐอเมริกา

วันนั้น มีการเล่นรูเล็ตต์ ซึ่งเป็นเกมที่นักพนันจะทายว่าลูกบอล จะออกมาเป็นสีดำ หรือ สีแดง

ตอนแรก ลูกบอลออกมาเป็นสีดำถึง 15 ครั้ง
ทำเอานักพนันตื่นเต้น คิดว่าครั้งต่อไปต้องเป็นสีแดงแน่ๆ
จึงทุ่มเงินพนันข้างสีแดง มีเท่าไรก็ทุ่มหมดหน้าตัก

ปรากฏว่า วันนั้น ลูกบอล ออกมาเป็นสีดำติดต่อกันถึง 26 ครั้ง ทำเอานักพนันหลายคนหมดตัวกันไปเลยทีเดียว

ความหลงผิดของนักพนันดังกล่าว ถูกหยิบยกมาใช้เตือนนักลงทุน เมื่อใดก็ตาม ที่เทรดหุ้นเสียหายติดต่อกัน 5-6 ครั้ง ก็มักจะคิดว่า ครั้งที่ 7 จะทำกำไร หรือ มีกำไรมากพอที่จะช่วย หักลบกลบยอดขาดทุนก่อนหน้านี้ได้ทั้งหมด จึงมักจะทุ่มเงินลงทุนไปในการเทรด ครั้งที่ 7 นี้

ทั้งๆ ที่ ความจริง เป็นความคิดที่ผิด เพราะการเทรดหุ้น ครั้งที่ 7 อาจจะได้กำไร หรือ ขาดทุน ก็ได้ และไม่ได้มีความเกี่ยวข้องกับการเทรด 6 ครั้งก่อนหน้าเลย

ดังนั้น ในการเทรดหุ้นทุกครั้ง โดยเฉพาะถ้าขาดทุนติดๆ กัน นักลงทุนควรวิเคราะห์สถานการณ์ในรอบด้าน พิจารณาเงื่อนไข หรือ ปัจจัยที่เกี่ยวข้องทุกจุด เพื่อตัดสินใจลงทุนให้ถูกทาง

อย่าหุนหันเพิ่มเงินจนหมดหน้าตัก เพราะอยากเอาคืนอย่างหน้ามืด เหมือนถูกผีพนันเข้าสิง สุดท้ายโอกาสที่จะเสียเงิน ขาดทุน พอร์ตการลงทุนติดลบ น่าจะมีมากกว่าได้กำไรแน่นอน

เอาเข้าจริงๆ สนามการลงทุน ตลาดหุ้นไม่ได้สนใจเลยว่า การเทรดครั้งล่าสุดของคุณแพ้ หรือ ชนะ นักลงทุน จึงควรระวังตัวเอง ไม่ให้ตัวเองตกหลุมพราง “ความหลงผิดของนักพนัน”