“ถูกหวยมีเงินก้อนหลักล้าน” บริหารเงินอย่างไร ให้เหมือนถูกหวยอีกครั้ง

คำกล่าวที่คู่คนไทยมาตลอด คำหนึ่ง คือ “สามล้อถูกหวย” มีความหมายว่า คนที่โชดคีได้ลาภลอยมาแบบฟลุกๆ อย่างเช่น ถูกล็อตเตอรี่รางวัลที่ 1 แต่กลับใช้เงินหมดสุดท้ายไม่มีเงินเหลือ ต้องกลับมาใช้ชีวิตยากจนเหมือนเดิมในเวลาเพียงไม่กี่ปี

เรื่องนี้หลายคนมองอาจเป็นเรื่องไกลตัว ตนเองไม่น่าจะมีโชคดีอย่างนั้น แต่ปัจจุบันการสร้างความ “มั่งคั่ง” ไม่ยากเหมือนสมัยก่อน เพราะ “โอกาส” ในการสร้างความมั่งคั่งมีเยอะมาก แต่การสร้าง “ความมั่นคง” คือ การบริหารความมั่งคั่งให้ยั่งยืนกลับยากกว่า เพราะปัจจัยที่ก่อให้เกิดความเสี่ยงกับทรัพย์สินมีมากเหลือเกิน แล้วอย่างนี้ เราจะมีวิธีจัดการเงินหลักล้าน สำหรับคนที่ไม่เคยมีเงินเยอะมาก่อนว่าควรจัดสรรเงินอย่างไร ให้เงินไม่หายหมด แถมเงินงอกเงยได้

จัดการภาระหนี้สิ้น

เรื่องแรกที่ควรทำอย่างยิ่ง คือ แก้หนี้ ทำบัญชีหนี้สิน แบ่งแยกประเภทหนี้เป็นกลุ่มแบงค์ นอนแบงค์ หนี้นอกระบบ จดรายละเอียดให้ครบ เรียงลำดับหนี้จากน้อยไปหามาก เลือกจ่ายตัวที่ดอกเบี้ยแพงสุดก่อน และเลือกจ่ายตัวที่จำนวนหนื้น้อยๆ ก่อน เพื่อจะได้ตัดปัญหาทีละเปลาะ

อย่าให้ใครยืม และอย่าค้ำประกันใครทั้งสิ้น

เมื่อจัดการหนี้เก่าแล้ว อย่าก่อหนี้ใหม่ โดยเฉพาะหนี้ดอกเบี้ยสูง อย่างหนี้บัตรเครดิต อย่าบอกใครว่า “เรามีเงินเยอะ” เพราะจะกลายเป็นคนมีญาติเยอะ เพื่อนเยอะ มาขอยืมเงิน และแทบจะเป็นวัฒนธรรมในยุคนี้ คือ “ไม่มี ไม่หนี ไม่จ่าย” สุดท้าย “ไม่เสียเพื่อน” ก็ “เสียทั้งเงินเสียทั้งเพื่อน”

บริหารรายรับ รายจ่าย

“หากคุณซื้อแต่ของที่ไม่จำเป็น ไม่นานคุณจะต้องขายของที่จำเป็นมาใช้จ่าย” คำเตือนเรื่องการใช้จ่ายเงินจาก Warren Buffett

ความลำบากยากจนในอดีต คือ จดหมายเตือนให้ระมัดระวังการใช้จ่าย เครื่องมือในการบริหารรายรับรายจ่ายที่ดี คือ “การทำบัญชีรายรับรายจ่าย” ให้เราได้ตระหนักว่า เราจ่ายเงินในสิ่งที่จำเป็นหรือไม่

แบ่งเงินไว้ใช้จ่ายยามฉุกเฉิน

เงินสำหรับไว้ใช้จ่ายยามฉุกเฉิน เป็นเงินสำรองสำหรับเหตุการณ์ต่างๆ ที่ไม่คาดคิด เช่น กรณีเจ็บป่วย อุบัติเหตุ ความเสียหายต่อทรัพย์สิน เช่น ซ่อมบ้าน ซ่อมรถ และเผื่อสำหรับโอกาสที่ไม่คาดฝัน เงิน "กองทุนฉุกเฉิน" ควรมีขนาดประมาณ 6-12 เดือนของค่าใช้จ่ายแต่ละเดือนไว้ในที่สภาพคล่องสูง สามารถถอนมาใช้ได้ทันที มีความเสี่ยงต่ำ เช่น ออมทรัพย์ กองทุนตลาดเงิน กองทุนตราสารหนี้ระยะสั้น ฯลฯ เผื่อกรณีเราจำเป็นต้องหยุดงาน หยุดหารายได้ เราจะได้มีเงินพอใช้อย่างน้อย 6-12 เดือนในช่วงหางานใหม่หรือสร้างรายได้ใหม่โดยไม่จำเป็นต้องขายทรัพย์สินหรือกู้หนี้ยืมสิน

เงินออมแบ่งสำหรับลงทุน

“การลงทุนมีความเสี่ยง” แต่ “การไม่ลงทุนเสี่ยงมากกว่า” เพราะผลของเงินเฟ้อทำให้ค่าของเงินลดลงทุกวินาที และในปัจจุบันอายุขัยคนไทยปรับสูงขึ้นทุกปี การบริหารเงินออมเพื่ออนาคตยิ่งมีความสำคัญมากขึ้น อย่างเช่น เงินเฟ้อค่ารักษาพยาบาลอยู่ที่ประมาณ 9%/ปี แปลว่า ค่ารักษาพยาบาลจะแพงขึ้นเท่าตัวทุก 8 ปี หากไม่ลงทุน เงินก้อนที่มีในวันนี้ อาจไม่เพียงพอสำหรับความจำเป็นในอนาคต เราจึงควรที่จะลงทุนอย่างน้อย ผลตอบแทนของเงินควรมากกว่าเงินเฟ้อ

ลงทุนในตัวเอง

“การลงทุนที่ดีที่สุด คือ การลงทุนในตัวคุณเอง” Warren Buffett เราควรลงทุนในความรู้ เพราะความรู้คือ ทรัพย์สินที่มีค่าช่วยให้เราสามารถบริหารชีวิต บริหารทรัพย์สิน เพื่อความสุขของเราและครอบครัวได้ และการมีความรู้ที่ดีโดยเฉพาะความรู้ด้านการเงิน จะช่วยให้เราเลือกผลิตภัณฑ์การเงินที่เหมาะสมกับเราได้อย่างถูกต้องเหมาะสม

ลงทุนในสุขภาพของเรา

“ถ้าเรามีสุขภาพดี เราจะมีทุกอย่าง ถ้าเรามีปัญหาสุขภาพ เราจะมีปัญหาทุกอย่าง” คำกล่าวจากอาจารย์หมอท่านหนึ่ง คนที่มีสุขภาพดี จะสามารถสร้างฝันให้เป็นจริงได้ แต่คนที่มีปัญหาสุขภาพ ทรัพย์สมบัติที่สะสมมาอาจต้องนำมาใช้ในการรักษาพยาบาล การลงทุนในสุขภาพก็เช่น การเลือกทานอาหารที่ดีมีคุณภาพ ออกกำลังกาย ฯลฯ

บริหารความเสี่ยงให้ทรัพย์สิน และ ตัวเรา

ชีวิตเราเมื่อเกิด ก็ต้องมี “แก่” “เจ็บ” “ตาย” เป็นความเสี่ยงในชีวิตที่ทุกคนต้องพบ เราจึงควรบริหารความเสี่ยงด้วย ดังนี้

ควรทำประกันชีวิต ทุนประกันชีวิตอย่างน้อย 5-10 เท่าของรายจ่ายต่อปี เพื่อว่าเมื่อเกิดเหตุไม่คาดฝัน ครอบครัวจะได้มีเงินพอใช้จ่ายในช่วงเวลาปรับตัวหรือสร้างรายได้อย่างน้อย 5-10 ปี

ควรทำประกันสุขภาพ เราสามารถเลือกทำประกันสุขภาพได้ 2 รูปแบบ อย่างแรกคือการทำประกันสุขภาพเหมาจ่าย เข้าโรงพยาบาล ตรวจเจอโรคไหนที่ครอบคลุมอยู่ในกรมธรรม์ก็คุ้มครอง ส่วนอย่างที่สองจะเป็นการแยกซื้อตามรูปแบบความคุ้มครอง ตามโรคที่ต้องการ “เฝ้าระวัง” ได้ เบี้ยประกันแบบเหมาจ่ายจะมีค่าเบี้ยสูงกว่าการเลือกซื้อสัญญาแนบท้ายประกันชีวิตแบบแยกซื้อ

ควรทำประกันคุ้มครองโรคร้ายแรง โดยเฉพาะมะเร็ง โดยมีทุนประกันไม่ต่ำกว่า 1 ล้าน เพราะข้อมูลจากโรงพยาบาลมะเร็งกรุงเทพ พบว่า “ประเทศไทยมีผู้ป่วยและเสียชีวิตด้วยโรคมะเร็งเพิ่มขึ้นราว 5 % ทุกปี โดยมีผู้เสียชีวิตจากโรคมะเร็งเฉลี่ยปีละ 8 หมื่นคน และพบคนไข้รายใหม่ประมาณ 1.5 แสนคนต่อปี..

ควรทำประกันอุบัติเหตุ เพราะอุบัติเหตุเกิดขึ้นได้ทุกเวลา ทุกสถานที่ กับคนทุกเพศ ทุกวัย ควรมีค่ารักษาพยาบาลขั้นต่ำ 500,000 ต่อครั้ง

ควรทำประกันบำนาญและลงทุนใน RMF เพื่อสร้างความมั่นคงทางการเงินในยามเกษียณแถมยังได้สิทธิประโยชน์ทางภาษีด้วย

ควรทำประกันคุ้มครองทรัพย์สิน โดยเฉพาะทรัพย์สินที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิต เช่น ประกันบ้าน ประกันรถ ฯลฯ เพื่อช่วยรองรับค่าใช้จ่ายในยามที่เกิดเหตุการณ์ไม่คาดฝัน เป็นการช่วยในการบริหารความเสี่ยงของเงินออมและทรัพย์สินที่ดีวิธีหนึ่ง

บริหารภาษี

“โลกนี้ไม่มีอะไรแน่นอน นอกจาก ภาษี กับ ความตาย” Benjamin Franklin แม้ภาษีจะหนีไม่ได้ แต่เราก็สามารถบริหารได้ โดยเฉพาะประเทศไทยที่อัตราภาษีเงินได้อยู่ในระดับสูงถึง 35% เท่ากับทุก 100 บาทที่หาได้ต้องจ่ายภาษีให้สรรพากร 35 บาท มองในมุมกลับหากเราบริหารภาษีได้ดี ก็เท่ากับเราสร้างผลตอบแทนให้เงินออมได้ 35% เช่นกัน อย่างเช่น การออมในผลิตภัณฑ์การเงินที่ลดหย่อนภาษีได้ และผลตอบแทนไม่ต้องเสียภาษี อย่างเช่น RMF, SSF,TESG, ประกันชีวิต, ประกันบำนาญ, กองทุนการออมแห่งชาติ ฯลฯ

เมื่อพูดถึงเรื่อง ภาษี หลายคนคงสงสัย ถูกล็อตเตอรี่ ต้องเสียภาษีเท่าไหร่?

สำหรับภาษีอากร กรณีถูกรางวัลสลากกินแบ่งรัฐบาล ผู้ถูกรางวัลจะได้รับยกเว้นภาษีเงินได้จากเงินรางวัลนี้ ทั้งจำนวนตามที่กฎหมายประมวลรัษฎากรกำหนดไว้ เพียงแต่จะต้องเสียค่าอากรแสตมป์ตามอัตราที่กฎหมาย กำหนด ซึ่งขณะนี้ได้กำหนดไว้ในอัตรา 1 บาทของ เงินรางวัลทุก 200 บาท หรือเศษของ 200 เช่น หากถูกรางวัล 2,000 บาท จะต้องเสียอากรแสตมป์ 10 บาท หรือคิดเป็นร้อยละ 0.5 ของเงินรางวัล เป็นต้น

สรุป ไม่ว่าจะร่ำรวยมากขึ้นจากการถูกรางวัล หรือ จากการทำงาน ฯลฯ การมีความรู้ทางการเงิน (financial literacy) กับการมีวินัยทางการเงินยังเป็นสิ่งสำคัญ เพื่อที่เราจะได้ใช้ประโยชน์จากเงินก้อนใหญ่นี้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อความมั่งคั่งและมั่นคงของเราและครอบครัวได้นานที่สุด

เขียนโดย: สาธิต บวรสันติสุทธิ์, นักวางแผนการเงิน CFP