ร่ำรวยแบบเงียบๆ ร่ำรวยแบบทบต้น : แนวคิด ‘Quiet Compounding’ ความมั่งคั่งที่ยั่งยืนไม่จำเป็นต้องเสียงดัง

 เมื่อสัปดาห์ก่อนในรายการ ‘Million Mindset’ ของ aomMONEY ‘คุณหนู-ปาริชาติ วงศ์คำ’ เจ้าของฉายาแม่บ้านเงินล้านได้มาแชร์แนวคิดเรื่องการบริหารเงิน ออมเงิน และลงทุนของตัวเอง จบแค่ชั้นประถม 6 และเริ่มทำงานตั้งแต่อายุ 13 ปี อาชีพแม่บ้านที่ทำอยู่รายได้ก็ไม่ได้เยอะอะไร แต่ในขณะเดียวกันก็ไม่เคยเป็นหนี้ ใช้ชีวิตอย่างพอเพียง รู้จักอดออม และก็หาทางเติมความสุขให้กับตัวเองโดยใช้เงินไม่ต้องมาก (สามารถดูสัมภาษณ์เต็มๆ ได้ในลิงก์คอมเมนต์ครับ)

ประเด็นสำคัญคือตอนนี้คุณหนูก็กำลังเดินอยู่บนเส้นทางที่นำไปสู่อิสรภาพทางการเงินของตัวเองได้อย่างมั่นคง ช่วงหลังเกษียณในอีก 9-10 ปีข้างหน้ามีเป้าหมายมีเงินก้อนหนึ่งเพื่อใช้จ่ายไม่เป็นภาระกับคนอื่น (ไม่ว่าจะครอบครัวหรือแม้แต่รัฐบาลเอง) เงินเดือนไม่มาก แต่เก็บเล็กผสมน้อย ทำให้มันเพิ่มขึ้นอยู่เสมอ รู้จักกระจายความเสี่ยง ลงทุนอย่างค่อยเป็นค่อยไป

คุณหนูเล่าถึงแนวคิดการสร้างความมั่งคั่งของตัวเองว่า

 ‘มีสติ อย่ารีบ มันไม่มีอะไรรีบหรอกค่ะ มันไม่มีหรอกที่ลงทุนวันนี้แล้วได้พรุ่งนี้ เป็นร้อยล้านพันล้าน มันไม่มีหรอก ทุกอย่างต้องใช้เวลา”

Lao Tzu นักปรัชญาจีนเคยกล่าวว่า “ธรรมชาติไม่เร่งรีบ แต่ทุกอย่างก็สำเร็จได้” 

สิ่งที่คุณหนูทำก็ไม่ต่างจากคำพูดนี้สักเท่าไหร่ บางทีการเติบโตอันยิ่งใหญ่ ไม่ได้เกิดขึ้นชั่วข้ามคืน แต่มันยิ่งใหญ่อย่างยั่งยืนในระยะยาว

มอร์แกน เฮาเซิล (Morgan Housel) ผู้เขียนหนังสือขายดีอย่าง ‘จิตวิทยาว่าด้วยเงิน’ เรียกแนวคิดนี้ว่า ‘Quiet Compounding’ หรือ ‘ความมั่งคั่งทบต้นแบบเงียบๆ’

 ความมั่งคั่งที่เติบโตแบบค่อยเป็นค่อยไป ไม่ต้องเสียงดัง แต่มั่นคงและท้ายที่สุดแล้วยิ่งใหญ่อย่างไม่น่าเชื่อ

เรื่องราวของคุณหนูเป็นเรื่องที่น่ายกย่อง แต่ใช่ว่าเราจะไม่เคยได้ยินเรื่องราวแบบนี้กันมาก่อนแล้ว ผมเองก็เคยเขียนเรื่องของ เจฟฟรีย์ โฮลต์ (Geoffrey Holt) ชาวสวนที่ที่มีทรัพย์สินเกือบ 140 ล้านบาทตอนที่เสียชีวิตในวัย 82 ปี ในปี 2023 และบริจาคเงินชุมชนที่เขาเคยอาศัยอยู่ (จำนวนประชากรราวๆ 4,200 คน) เพื่อเป็นประโยชน์ต่อด้านการศึกษา สุขภาพ นันทนาการ และวัฒนธรรมทั้งหมดเลย

หรืออย่างเรื่องของ พนักงานทำความสะอาดคนหนึ่งชื่อว่า โรนัลด์ รีด (Ronald Read) ที่เสียชีวิตในวัย 92 ปีและบริจาคเงินทั้งหมดของตัวเองที่เก็บมาทั้งชีวิตกว่า 175 ล้านบาท ให้กับองค์กรการกุศล ในปี 2014

และเชื่อว่ายังมีคนอื่นๆ อีกมากมายที่เรื่องราวชีวิตคล้ายกันแบบนี้

ใช้ชีวิตอย่างเรียบง่ายอยู่เงียบๆ ลงทุนหลายทศวรรษ ไม่เคยคุยโต ไม่เคยโอ้อวดความร่ำรวย ไม่เคยเปรียบเทียบตัวเองกับคนอื่น หรือกังวลว่าไตรมาสที่ผ่านสร้างผลตอบแทนในพอร์ตลงทุนได้น้อยกว่าตลาดไป 0.1%

คนเหล่านี้ทบต้นเงินตัวเองแบบเงียบๆ

จักรวาลการเงินอยู่ในการควบคุมของตัวเอง ไม่ได้ถูกชักจูงหรือโน้มน้าวจากสังคม คนรอบตัว หรือสื่อออนไลน์ แต่มุ่งมั่นที่เป้าหมายที่ตัวเองตั้งไว้อย่างแท้จริง

มันอาจจะดูไม่ได้เป็นทักษะที่หวือหวาอะไร แต่เป็นทักษะการเงินที่สำคัญมากที่สุดอย่างหนึ่งเลย

 นาวาล รวีกันต์ (Naval Ravikant) เป็นนักธุรกิจและนักลงทุนชาวอินเดีย-อเมริกัน (ผู้ลงทุนในระยะเริ่มต้นในบริษัทดังอย่าง Uber, FourSquare, Twitter, Notion และอื่นๆ อีกมากมาย) เคยทวีตเอาไว้ว่า “ถ้าคุณอยากตัดสินใจผิดพลาด ให้ลองถามความเห็นจากทุกคนเลยสิ”

นี่เป็นประเด็นที่สำคัญมากๆ เพราะเมื่อเราไม่รู้ว่าเป้าหมายของตัวเองคืออะไร ถามคนนั้น อ่านตรงนี้ เชื่อตรงโน้น คนนี้บอกว่าที่เราทำนั้นผิด บางคนบอกต้องลดตรงนี้ เพิ่มตรงนั้น ฯลฯ

 สุดท้าย...เละ

เพราะเราไม่ได้เป็นตัวเราเองอย่างแท้จริง

เฮาเซิลบอกว่าเรากังวลว่าคนอื่นๆ จะมองเรา ‘แบบไหน’ มากเกินไป ห่วงว่าคนอื่นจะตัดสินไลฟ์สไตล์ การเลือกลงทุน การใช้เงิน และเป้าหมายชีวิตของเราว่า ‘ไม่ดีพอ’ สุดท้ายกลายเป็นว่าตัวเองก็ไม่ได้เป็นตัวเอง แถมไม่พอยังไปหลับหูหลับตาลอกกลยุทธ์การเงินคนอื่นโดยที่มันอาจจะไม่เหมาะกับเราเลยก็ได้

 “ผมพยายามเตือนตัวเองเสมอว่าในโลกนี้มีการใช้เงินอยู่สองวิธี วิธีแรกคือใช้เงินเป็นเครื่องมือเพื่อการมีชีวิตที่ดีขึ้น อีกวิธีหนึ่งคือใช้เงินเป็นมาตรวัดความสำเร็จเพื่อเปรียบเทียบตัวเองกับผู้อื่น วิธีแรกเป็นเรื่องส่วนตัวและเกิดขึ้นอย่างเงียบๆ ส่วนวิธีที่สองเป็นการแสดงออกให้คนอื่นเห็นและเสียงดัง มันเห็นได้ชัดเจนว่าวิธีไหนจะนำไปสู่ชีวิตที่มีความสุขมากกว่ากัน” เฮาเซิลกล่าว

แล้วเราจะนำแนวคิด ‘Quiet Compounding’ มาใช้ในชีวิตเพื่อความมั่งคั่งที่ยั่งยืนได้ยังไง?

 1. เน้นการวัดผลจากตัวเองมากกว่าคนอื่น

ลองถามตัวเองว่า "ถ้าไม่มีใครรู้นอกจากครอบครัวเรา และเราไม่ต้องเปรียบเทียบกับคนอื่น เราจะพอใจกับสิ่งที่เรามีไหม?"

 การแข่งเปรียบเทียบกับคนอื่นเป็นการแข่งขันที่ไม่มีทางชนะ เพราะจะมีคนที่รวยกว่าเรา เร็วกว่าเราเสมอ พอเราเลิกสนใจเรื่องพวกนี้ เราจะหันมาโฟกัสที่ความสุขของตัวเองและครอบครัวแทน ทำให้เราสามารถใช้เงินได้อย่างมีความสุข ไม่ว่าจะใช้หรือลงทุนยังไงก็ตาม

 2. ยอมรับว่าแต่ละคนไม่เหมือนกัน สิ่งที่เหมาะกับเราอาจไม่เหมาะกับคนอื่น

คริสโตเฟอร์ มอร์ลีย์ (Christopher Morley) นักข่าวและนักกวีชาวอเมริกันเคยพูดว่า "ความสำเร็จมีแค่อย่างเดียว คือการได้ใช้ชีวิตในแบบของตัวเอง" 

ความผิดพลาดทางการเงินส่วนใหญ่เกิดจากการพยายามเลียนแบบคนที่แตกต่างจากเรา ดังนั้น ระวังในการรับคำแนะนำ ระวังว่าเราชื่นชมใคร และระวังแม้กระทั่งว่าเราคบหาสมาคมกับใคร เมื่อเราทำอะไรเงียบๆ เราจะไม่ค่อยถูกคนที่มีเป้าหมายและนิสัยต่างจากเรามาบอกว่าเรากำลังทำผิด

 3. มุ่งเน้นความเป็นอิสระมากกว่าการยอมรับจากสังคม

พอเราทำอะไรเงียบๆ เราจะเห็นแก่ตัวในทางที่ดี - คือใช้เงินเพื่อทำให้ชีวิตเราดีขึ้น แทนที่จะพยายามทำให้คนอื่นมองว่าชีวิตเราดี การได้ตื่นมาแล้วได้ทำอะไรก็ได้ที่อยากทำ กับใครก็ได้ที่อยากอยู่ด้วย นานแค่ไหนก็ได้ ถือเป็นชีวิตที่เต็มไปด้วยอิสรภาพ

 เจมส์ เคลียร์ (James Clear) ผู้เขียนหนังสือชื่อดังอย่าง เพราะชีวิตดีได้กว่าที่เป็น (ATOMIC HABITS) บอกว่า

“ความมั่งคั่งที่แท้จริงไม่ใช่เรื่องของเงิน
ความมั่งคั่งที่แท้จริงคือ:
-ไม่ต้องไปประชุม
-ไม่ต้องเสียเวลาอยู่กับคนน่ารำคาญ
-ไม่ต้องติดอยู่ในเกมแห่งสถานะ
-ไม่รู้สึกว่าต้องพูดว่า "ตกลง"
-ไม่ต้องกังวลว่าคนอื่นจะมาเรียกร้องเวลาและพลังงานของคุณ
ความมั่งคั่งที่แท้จริงคือเรื่องของอิสรภาพ"

 4. เน้นความอดทนระยะยาวมากกว่าการเปรียบเทียบระยะสั้น

หลายคนอยากเป็นนักลงทุนระยะยาว แต่ทำไม่ได้จริง เพราะติดกับดักชอบเปรียบเทียบ - เปรียบกับเพื่อน กับตัวชี้วัด และกังวลว่าคนอื่นจะคิดยังไงถ้ารู้ว่าเราขาดทุนในช่วง 6 เดือนที่ผ่านมา

เหมือนอย่างที่พี่หนูบอกนั่นแหละครับว่าทุกอย่างมันมีไม่อะไรหรอกที่เร็ว ความมั่งคั่งต้องใช้เวลา เติบโตอย่างเงียบๆ แบบค่อยเป็นค่อยไป

เหมือนธรรมชาติที่ไม่ต้องรีบร้อน แต่ทุกอย่างก็สำเร็จได้ในที่สุด